Μια μελέτη του Κοινού Κέντρου Ερευνών (JRC) που δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο 2026 ανέλυσε τα υλικά συσκευασίας που διατέθηκαν στην αγορά 19 κρατών μελών της ΕΕ, τα οποία αντιπροσωπεύουν πάνω από το 97 % του πληθυσμού της, χρησιμοποιώντας δεδομένα από το 2011 έως το 2025. H πλαστική συσκευασία ήταν η μόνη κατηγορία υλικού που αυξήθηκε κατά την περίοδο αυτή, σημειώνοντας αύξηση της τάξεως του 11 % (σε απόλυτους αριθμούς) και φτάνοντας τους 5,9 εκατομμύρια τόνους και τα 14 kg κατά κεφαλήν το 2025. Όλες οι υπόλοιπες κατηγορίες (γυαλί, μέταλλα, χαρτί και χαρτόνι, σύνθετα υλικά) μειώθηκαν ή παρέμειναν σταθερές.
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
Τι Δείχνουν τα Δεδομένα
Στα 98 kg κατά κεφαλήν, ο συνολικός όγκος συσκευασιών στην ΕΕ παραμένει υψηλός, με τα τρόφιμα και τα ποτά να αντιπροσωπεύουν το 97 %. Το γυαλί κυριαρχεί κατά βάρος λόγω της πυκνότητάς του (περίπου 75 % του συνόλου), τα μπουκάλια μπύρας μόνο αντιστοιχούν σε περίπου 16,5 εκατομμύρια τόνους.
Για τα πλαστικά, η εικόνα διαφέρει σημαντικά ανά χώρα. Η κατά κεφαλήν κατανάλωση κυμαίνεται από περίπου 8 κιλά στη Σουηδία έως 16 κιλά στη Γερμανία, με τον μέσο όρο της ΕΕ στα 14 κιλά. Ορισμένες αγορές, όπως το Βέλγιο και η Γαλλία, έχουν παραμείνει σταθερές, ενώ άλλες όπως η Ιρλανδία ή η Ρουμανία έχουν δει συνεχή ανάπτυξη. Το μείγμα προϊόντων παίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Το εμφιαλωμένο νερό αντιπροσωπεύει το 46 % του όγκου πλαστικών συσκευασιών της Ιταλίας, αλλά μόνο το 6 % του όγκου της Σουηδίας. Όσον αφορά τα πολυμερή, το PET ηγείται στις περισσότερες χώρες, αν και το PP είναι πιο διαδεδομένο στη Φινλανδία, την Ιρλανδία, την Ολλανδία και τη Σουηδία, αντανακλώντας μια ευρύτερη γκάμα προϊόντων πέρα από το νερό και τα αναψυκτικά. Στην Ιταλία, τα μπουκάλια εμφιαλωμένου νερού αντιπροσωπεύουν το 46 % της συνολικής κατανάλωσης πλαστικών συσκευασιών.
Γιατί Αυτά τα Στοιχεία Έχουν Σημασία Για τον Κλάδο
Η μελέτη του JRC παρέχει τη βάση δεδομένων που θα στηρίξει αρκετές υποχρεώσεις του PPWR. Το μοντέλο αναπτύχθηκε για να υποστηρίξει τα κράτη μέλη στην υποχρεωτική αναφορά ποσοτήτων απορριμμάτων συσκευασίας, ενώ η μεθοδολογία επεκτάθηκε πλέον σε προϊόντα οικιακής φροντίδας, προσωπικής περιποίησης και τροφές κατοικίδιων.
Η αύξηση του 11 % στην πλαστική συσκευασία μεταξύ 2011 και 2025 έρχεται σε αντίθεση με τους στόχους πρόληψης αποβλήτων του PPWR (μείωση 5 % μέχρι το 2030, 10 % μέχρι το 2035, 15 % μέχρι το 2040 σε σχέση με τα επίπεδα 2018). Η επίτευξη αυτών των στόχων απαιτεί αντιστροφή μιας τάσης που, σύμφωνα με τα ίδια τα δεδομένα του JRC, κινείται στην αντίθετη κατεύθυνση εδώ και πάνω από μια δεκαετία.
Η μεγάλη διαφοροποίηση στην κατά κεφαλήν κατανάλωση πλαστικής συσκευασίας ανά χώρα επηρεάζει επίσης τη λειτουργία των εθνικών συστημάτων EPR. Χώρες με υψηλότερες κατά κεφαλήν ποσότητες θα έρθουν αντιμέτωπες με μια δυσκολότερη πορεία προς τους στόχους ανακύκλωσης και πρόληψης, γεγονός που επηρεάζει τα τέλη EPR και τις υποχρεώσεις σχετικά με το reporting.
Τα δεδομένα σχετικά με τη σύνθεση πολυμερών είναι χρήσιμα για τον προγραμματισμό συμμόρφωσης με τους στόχους ανακυκλωμένου περιεχομένου. Ο PPWR απαιτεί ελάχιστο ανακυκλωμένο περιεχόμενο σε πλαστική συσκευασία από το 2030, με διαφορετικούς στόχους ανάλογα με το αν η συσκευασία είναι σε επαφή με τρόφιμα και το πολυμερές που χρησιμοποιείται. Το γεγονός ότι το PP ξεπερνά το PET σε ορισμένες σκανδιναβικές αγορές είναι πρακτικά χρήσιμο για παραγωγούς που αναζητούν ανακυκλωμένο υλικό για αυτές τις αγορές.
Συμπέρασμα
Τα δεδομένα του JRC επιβεβαιώνουν αυτό το οποίο ο κανονισμός PPWR σχεδιάστηκε να αντιμετωπίσει. Οι ποσότητες πλαστικής συσκευασίας στην ΕΕ συνέχισαν να αυξάνονται ενώ τα υπόλοιπα υλικά σταθεροποιήθηκαν ή μειώθηκαν. Με τον PPWR πλέον σε ισχύ και με στόχους πρόληψης από το 2030, ο κλάδος καλείται να αντιστρέψει μια τάση 14 ετών. Η διαφοροποίηση ανά χώρα, πολυμερές και κατηγορία προϊόντος σημαίνει ότι οι στρατηγικές συμμόρφωσης πρέπει αναμφισβήτητα να είναι προσαρμοσμένες ανά αγορά.
Η πλήρης αναφορά και τα δεδομένα του JRC είναι διαθέσιμα μέσω του EU Publications Repository.
