Στις 24 Ιουνίου 2026, το Ελβετικό Ομοσπονδιακό Συμβούλιο υιοθέτησε νέο Κανονισμό για τις Συσκευασίες (VerpV), θεσπίζοντας για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο νομικό πλαίσιο που καλύπτει όλους τους τύπους συσκευασίας που διατίθενται στην ελβετική αγορά. Ο κανονισμός, που τίθεται σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027, αντικαθιστά τον προηγούμενο Κανονισμό για τις Συσκευασίες Ποτών και υλοποιεί βασικά στοιχεία της κοινοβουλευτικής πρωτοβουλίας «Ενίσχυση της Ελβετικής Κυκλικής Οικονομίας». Για τους παραγωγούς, τους εισαγωγείς και τους λιανοπωλητές που δραστηριοποιούνται στην Ελβετία, σηματοδοτεί σημαντική διεύρυνση των υποχρεώσεων για τη συσκευασία πέρα από τις συσκευασίες ποτών που αποτελούσαν προηγουμένως το κύριο αντικείμενο της ελβετικής νομοθεσίας.
TABLE OF CONTENTS
Από τις Συσκευασίες Ποτών σε Όλες τις Συσκευασίες
Μέχρι σήμερα, η ελβετική νομοθεσία για τη συσκευασία επικεντρωνόταν στις συσκευασίες ποτών, με καθιερωμένα συστήματα συλλογής και ανακύκλωσης για γυαλί, PET και αλουμίνιο. Ο νέος κανονισμός διευρύνει σημαντικά το πεδίο εφαρμογής, εντάσσοντας όλες τις μορφές συσκευασίας (μίας χρήσης, πολλαπλών χρήσεων, ποτών, εστίασης και πλαστικές συσκευασίες) σε ένα ενιαίο ρυθμιστικό πλαίσιο.
Η αλλαγή αντανακλά μια ευρύτερη μετατόπιση της ελβετικής περιβαλλοντικής πολιτικής προς ένα πιο συνεπές μοντέλο κυκλικής οικονομίας. Ο κανονισμός ενισχύει την ευθύνη των κατασκευαστών και των διανομέων, παρέχει νομική ασφάλεια για λύσεις ανακύκλωσης με πρωτοβουλία του κλάδου, όπως η RecyPac, και θεσπίζει δεσμευτικούς στόχους για την ανακύκλωση υλικών συσκευασίας.
Οι Βασικές Υποχρεώσεις και το Χρονοδιάγραμμά τους
Ο κανονισμός εισάγει τις απαιτήσεις του σταδιακά, δίνοντας στην αλυσίδα αξίας χρόνο προσαρμογής:
- Από το 2027: Τα συστήματα συλλογής συσκευασιών μπορούν να λειτουργούν υπό το νέο πλαίσιο, εφόσον πληρούν τις νομικές απαιτήσεις.
- Από το 2028: Η Προκαταβολή Τέλους Διαχείρισης/ Απόρριψης (Advance Disposal Fee, ADF) επεκτείνεται σε όλες τις γυάλινες συσκευασίες τροφίμων και καλλυντικών.
- Από το 2030: Οι συσκευασίες πρέπει να σχεδιάζονται με τρόπο που εξοικονομεί πόρους και να είναι όσο το δυνατόν πιο ανακυκλώσιμες.
- Από το 2031: Οι παραγωγοί πρέπει να καταγράφουν και να αναφέρουν τις ποσότητες συσκευασίας που διαθέτουν στην αγορά ανά τύπο υλικού. Μια συμπληρωματική υποχρέωση επιστροφής θα ισχύει επίσης για τις πλαστικές συσκευασίες μίας χρήσης και τις χάρτινες συσκευασίες ποτών.
- Από το 2032: Τίθενται σε ισχύ δεσμευτικά ποσοστά ανακύκλωσης υλικών.
Εάν οι στόχοι ανακύκλωσης δεν επιτευχθούν, το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο μπορεί να θεσπίσει πρόσθετα μέτρα, μεταξύ των οποίων ένα προκαταβολικό τέλος ανακύκλωσης ή την εισαγωγή συστήματος εγγυοδοσίας.
Μια Πραγματιστική Προσέγγιση σε Σύγκριση με τον PPWR
Ένα από τα πιο αξιοσημείωτα χαρακτηριστικά του ελβετικού κανονισμού είναι ο τρόπος με τον οποίο συγκρίνεται με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2025/40 για τις Συσκευασίες και τα Απορρίμματα Συσκευασίας (PPWR). Η Ελβετία, η οποία δεν είναι μέλος ούτε της ΕΕ ούτε του ΕΟΧ και επομένως δεν ακολουθεί αυτόματα τη νομοθεσία της ΕΕ για τα απόβλητα, ακολούθησε μια σκόπιμα πιο πραγματιστική προσέγγιση.
Σε αντίθεση με τον PPWR, ο ελβετικός κανονισμός δεν εισάγει δεσμευτικά ελάχιστα ποσοστά ανακυκλωμένου περιεχομένου ούτε επιβάλλει ρητές απαγορεύσεις για συγκεκριμένες μορφές πλαστικών συσκευασιών μίας χρήσης. Παράλληλα, είναι λιγότερο λεπτομερής, αφήνοντας μεγαλύτερα περιθώρια για αυτορρύθμιση μέσω ιδιωτικά οργανωμένων συστημάτων ανακύκλωσης. Στην πράξη, οι νέοι ελβετικοί κανόνες θα επηρεάσουν κυρίως τις εταιρείες των οποίων οι τύποι συσκευασίας δεν ρυθμίζονταν προηγουμένως από τον κανονισμό για τις συσκευασίες ποτών και οι οποίες δεν έχουν ήδη προσαρμοστεί ώστε να συμμορφώνονται με το πλαίσιο της ΕΕ.
Η πιο ήπια αυτή προσέγγιση έχει δεχθεί κριτική από ορισμένες πλευρές. Περιβαλλοντικές οργανώσεις και φορείς ασφάλειας τροφίμων υποστήριξαν κατά την διάρκεια της διαβούλευσης ότι το προσχέδιο απέδιδε ίση αξία στην επαναχρησιμοποίηση και στην ανακύκλωση αντί να δίνει σαφή προτεραιότητα στην επαναχρησιμοποίηση και ότι στερούνταν των ισχυρότερων διατάξεων χημικής ασφάλειας και των περιορισμών για τα PFAS που περιλαμβάνονται στον PPWR. Το κατά πόσον η Ελβετία θα αυστηροποιήσει αυτά τα στοιχεία σε μελλοντικές αναθεωρήσεις παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
Τι Σημαίνει Αυτό για τις Εταιρείες
Για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται τόσο στην ελβετική όσο και στην αγορά της ΕΕ, η απόκλιση μεταξύ των δύο πλαισίων προσθέτει ένα ακόμα επίπεδο πολυπλοκότητας. Μια εταιρεία που έχει ευθυγραμμίσει τη συσκευασία της με τις απαιτήσεις του PPWR θα βρεθεί γενικά αρκετά μπροστά από τις ελβετικές υποχρεώσεις, καθώς ο ελβετικός κανονισμός είναι ο λιγότερο απαιτητικός από τους δύο. Ωστόσο, οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται κυρίως στην Ελβετία, αντιμετωπίζουν μια ουσιαστική προσαρμογή, με νέες υποχρεώσεις σχεδιασμού, αναφοράς και επιστροφής να εφαρμόζονται σταδιακά τα επόμενα χρόνια.
Το κλιμακωτό χρονοδιάγραμμα παρέχει ένα εύλογο περιθώριο, αλλά η κατεύθυνση είναι σαφής: η ελβετική νομοθεσία για τη συσκευασία κινείται αποφασιστικά προς ένα μοντέλο κυκλικής οικονομίας και οι επιχειρήσεις που αρχίζουν να προσαρμόζουν τώρα τα συστήματα σχεδιασμού και αναφοράς τους θα βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση όσο πλησιάζει η κάθε προθεσμία.
Συμπέρασμα
Ο νέος ελβετικός Κανονισμός Συσκευασίας αποτελεί τη σημαντικότερη αναθεώρηση της νομοθεσίας για τη συσκευασία στην Ελβετία εδώ και δεκαετίες, επεκτείνοντας την ευθύνη παραγωγού σε όλες τις μορφές συσκευασίας και εισάγοντας δεσμευτικούς στόχους ανακύκλωσης. Η ρεαλιστική, λιγότερο κανονιστική προσέγγισή του τον διακρίνει σαφώς από τον PPWR της ΕΕ. Ο κανονισμός προσφέρει στις εταιρείες μια κάπως πιο ήπια πορεία συμμόρφωσης, ενώ παράλληλα δεσμεύει την Ελβετία σε μια πορεία προς την κυκλική οικονομία.
Μοιραστείτε αυτό το άρθρο:
